Toespraak Veteranenherdenking 2026
Afgelopen zaterdag 14 november stonden we samen stil bij onze Laarbeekse veteranen. Tijdens deze jaarlijkse herdenking herdachten we de veteranen die zijn omgekomen tijdens de Tweede Wereldoorlog en in Nederlands-Indië. Ook stonden we stil bij veteranen die later zijn overleden.
Hieronder lees je de speech van burgemeester Lianne van der Aa terug:
Beste veteranen, familieleden, dames en heren,
Welkom bij deze herdenking. Fijn dat u hier vandaag bent.
Zoals ieder jaar komen we samen om onze veteranen te bedanken en te eren. Mannen en vrouwen die hun eigen veiligheid op het spel zetten, of hebben gezet, voor de vrijheid en veiligheid van anderen. Vaak ver van huis en onder omstandigheden die wij ons als burgers nauwelijks kunnen voorstellen.
De wereld om ons heen verandert. Dat is van alle tijden, maar de afgelopen jaren komen spanningen wel héél dichtbij. Vrede is minder vanzelfsprekend geworden dan we lange tijd hebben gedacht. En dat merkt ook onze krijgsmacht.
Tot enkele jaren geleden waren Nederlandse militairen vooral actief in relatief kleinschalige missies, gericht op het bewaren van vrede en stabiliteit in landen ver van huis.
Vandaag zien we een andere werkelijkheid. De wereld waarin militairen opereren is ingrijpend veranderd. Inzet vindt steeds vaker plaats in gebieden waar daadwerkelijk oorlog wordt gevoerd, soms dicht bij het front. Ook de aard van conflicten verandert. Naast de strijd op de grond spelen cyberaanvallen en de voortdurende dreiging van drones een steeds grotere rol.
En bovenal: sinds de Tweede Wereldoorlog is de oorlogsdreiging voor ons eigen land nooit zó voelbaar geweest als nu. Sterker nog: we horen met regelmaat dat we al volop betrokken zijn. De dreiging neemt toe en sabotageacties gebeuren al met regelmaat in de landen van de EU. De Defensiebegroting groeit en we merken – ook in deze regio – dat de krijgsmacht steeds meer oefent. Op straat, in onze bossen en in de lucht boven ons.
De wereld verandert. De dreiging en wijze van oorlogsvoering veranderen. Dat vraagt veel van onze militairen. Zij moeten voortdurend alert zijn op gevaren die niet altijd zichtbaar zijn. Deze nieuwe werkelijkheid doet een groot beroep op hun vakmanschap, veerkracht en moed.
Toch is er één constante die alle veranderingen overstijgt: de waarden waarvoor onze militairen staan. Moed, kameraadschap en trouw. Generatie na generatie geven jullie daarmee betekenis aan het begrip vrijheid.
Namens het college en namens onze hele gemeente: dank daarvoor.
Dames en heren,
Als we spreken over deze inzet, mogen we ook het thuisfront niet vergeten.
Wanneer een militair wordt of werd uitgezonden, blijven partner, kinderen, ouders en vrienden achter. Zij leven mee, maken zich zorgen en dragen de onzekerheid van dag tot dag met zich mee. Juist in deze tijd, waarin missies steeds complexer worden, verdient ook hun bijdrage onze waardering.
Daarom spreek ik vandaag mijn oprechte respect uit voor het thuisfront. Voor de steun die jullie bieden en de kracht die jullie tonen.
Die waardering stopt niet wanneer een missie voorbij is.
Want veteraan ben je niet alleen tijdens een uitzending. Ervaringen die tijdens een missie zijn opgedaan, kunnen nog lang doorwerken. Beelden, spanning en ingrijpende gebeurtenissen laten soms sporen na die voor de buitenwereld niet zichtbaar zijn.
We weten dat de inzet voor militairen zwaar kan zijn, zowel fysiek als mentaal. Daarom moeten we er ook na terugkeer voor onze veteranen zijn. Niet alleen tijdens een herdenking als vandaag, maar het hele jaar door.
De professionele zorg en nazorg moeten goed geregeld zijn. Maar aandacht begint vaak dichterbij. In de eigen omgeving. Door te luisteren, belangstelling te tonen en te laten merken dat iemand er niet alleen voor staat. Ook zo dragen we samen verantwoordelijkheid voor degenen die zich voor ons hebben ingezet.
Vorig jaar heb ik de veteranen uit onze gemeente opgeroepen om mee te denken over de verbinding tussen onze samenleving en de veteranengemeenschap. Jullie ervaring, weerbaarheid en maatschappelijke betrokkenheid kunnen van grote waarde zijn voor onze gemeente.
Op die oproep hebben we mooie reacties ontvangen. Er zijn waardevolle gesprekken gevoerd en we hebben veel enthousiasme ervaren. Door omstandigheden hebben deze gesprekken nog niet geleid tot concrete initiatieven, maar ik heb er alle vertrouwen in dat we hier de komende tijd een betekenisvol vervolg aan kunnen geven.
Dames en heren,
Vrijheid is niet iets wat we één keer krijgen en vervolgens vanzelf behouden. Vrijheid vraagt blijvende aandacht en verantwoordelijkheid.
Militairen en veteranen dragen daaraan bij met hun inzet, vaak ver van huis. Wij doen dat hier, in onze eigen gemeenschap. Door naar elkaar om te kijken. Door aandacht te hebben voor het thuisfront. Door ruimte te geven aan de verhalen van veteranen.
We zijn trots op onze veteranen en dankbaar voor de mensen die hen steunen. Zoals natuurlijk ook de Vereniging De Laarbeekse Veteranen dat doet. Ik heb groot respect voor de tomeloze inzet van deze vereniging en met name ook van de bestuursleden. Ik zie heel goed wat jullie doen en wat jullie betekenen. En ik kan alleen maar hopen dat jullie dat tot in lengte der jaren ook blíjven doen in onze gemeente!
Samen bouwen we aan een samenleving waarin betrokkenheid, saamhorigheid en vrijheid vanzelfsprekend blijven.
Want vrijheid krijgt niet alleen betekenis op verre missies. Vrijheid krijgt vooral betekenis hier. In onze gemeenschap. Iedere dag opnieuw.
Dank u wel.
